Valcalderak 90 urte igaro ondoren bere hildakoak bilatzen jarraitzen du
Valcalderako frankismoko hildakoen 90. urteurrena ospatu berri da, eta haien senideek, oraindik ere, fusilamiento horretatik ondoriorik gabe geratu ziren 51 heriotza berreskuratzeko ahaleginak egiten jarraitzen dute. Miguel Antonio Escobar izeneko irudikatzen duen senide batek, Eduardo Escobar, bere aitona oroitarazi zuen, eta esan zuen: “Ez da hil, gu guztietan dago”. Horrela, familiak memoria mantentzeko sortu duten beharra azpimarratu zuten, baita urteko ekitaldien helburua ere: “Gure historia gogoan izatea, eta haietako askok jasandako justizia falta dela azaltzea”.
Hala ere, urtero bezala, Navarrako Fusilatuen Senideen Elkartea (AFFNA-36) elkartu zen Pamplonako kartzelaren sarreran egitaraua hasteko, eta bertan ahaztuta geratu ziren biktimak gogoan izan zituzten. Amaia Lerga, elkarteko presidenteak, esan zuen: “Gure historia kolektiboa osatzea da gure egitekoa, bestela isilalditik oso hurbil gaude”. Azkenean, egun hura omenduz, biktimen izenak irakurtzen joan ziren, senideek loreak jarriz biktimei omenaldia eginez.
Ekitaldiaren funtsezko data
Azken finean, 1936ko abuztuaren 23a izango da urtero oroitzeko data, eguneroko bizitzan ahaztuta gelditzen den historia bat omentzen duena. Gaur egungo gizarteak, memoria historikoaren garrantzia aldarrikatuz, azken honek etorkizun hobea eraikitzeko aukera ematen duelako irudikatzen du.